English - پښتو

چرا اسلام‌آباد پر از تصاویر فرمانده اداره استخبارات ارتش پاکستان است؟

۱۹ ثور ۱۳۹۳

این تبلیغات شبیه پوسترهای انتخاباتی هستند ولی چهره فردی که روی آنها چاپ شده ژنرال ظهیر الاسلام فرمانده اداره استخبارات ارتش پاکستان(ISI) است

با این قرار نیست در آینده نزدیک انتخاباتی در پاکستان برگزار شود، پلاکاردها و پوسترهایی که در هفته های اخیر در خیابانهای اصلی اسلام آباد، پایتخت پاکستان، نصب شده‌اند حال و هوای یک کارزار سیاسی را دارند.

این پلاکاردها و پوسترها به نفع حزب یا گروه سیاسی خاصی تبلیغ نمی کنند و چهره‌ای که روی اکثر پوسترها چاپ شده نه سیاستمدار بلکه چهره ژنرال ظهیر الاسلام فرمانده اداره اطلاعات ارتش پاکستان است که تا چندی پیش سازمانی مخفی بود و فرماندهان آن عمدتا ناشناخته بودند.

یکی از شعارهایی که روی پلاکاردها و پوسترها نوشته شده به این قرار است: "ما ارتش و اداره استخبارات ارتش پاکستان را دوست داریم و هر گونه اقدامی برای بدنام کردن آنها را به شدت محکوم می کنیم."

هر چند ممکن است بسیار عجیب به نظر برسد ولی این کارزار گسترده تبلیغاتی ظاهرا واکنشی است به ادعاهای بزرگترین شرکت رسانه ای پاکستان به نام "گروه جنگ" که معتقد است یکی از معروفترین مجریان تلویزیونی این رسانه توسط ماموران دستگاه اطلاعاتی ارتش پاکستان مورد حمله قرار گرفته است.

 

این پوسترها و پلاکاردها در تمام خیابانهای مهم و مرکزی شهر اسلام آباد نصب شده‌اند

نام این روزنامه نگار سرشناس حمید میر است که در روز ۱۹ آوریل در شهر کراچی به ضرب گلوله افراد ناشناس به شدت زخمی شد. او اکنون در بیمارستان بستری است.

به فاصله کوتاهی پس از وقوع این سوء قصد برادر او به نام امیر میر که او نیز روزنامه نگار است در یک بیانیه ای اعلام کرد که برادرش قبلا نگرانی خود در را مورد احتمال کشته شدن به دست ماموران سازمان امنیت ارتش پاکستان ابراز کرده بود.

محاکمه رسانه‌ای

این حادثه و آنچه که پس از آن روی داد یادآور حوادث مشابهی در گذشته است.

گروهی که در این روزها با اجتماعات خیابانی خود از نیروهای مسلح و اداره امنیت ارتش پاکستان دفاع می کنند، در مجموع همان افراد و گروههایی هستند که پس از کشف محل اختفا و شکار اسامه بن لادن توسط کماندوهای آمریکایی به خیابان ها آمده و از این دو نهاد قدرتمند در برابر انتقادهایی که مطرح می شد، دفاع می کردند.

 

چهره رحیل شریف (راست) رییس ستاد نیروهای مسلح پاکستان نیز روی بسیاری از این پوسترها چاپ شده

مدتی پس از ماجرای کشف مخفیگاه اسامه بن لادن در پاکستان، در یک حادثه دیگر آمریکا به یکی از پست های مرزی ارتش پاکستان در جوار خاک افغانستان حمله کرد. دولت پاکستان در واکنش به این اقدام برای مدتی مسیر انتقال تدارکات برای نیروهای بین المللی مستقر در افغانستان را مسدود کرد. زمانی که دولت تصمیم گرفت این مسیر را دوباره باز کند همین گروههای طرفدار ارتش به خیابانها ریخته و با این اقدام دولت مخالفت کردند.

در همین حال، شبکه تلویزیونی جیو، که به گروه جنگ وابسته است و حمید میر مجری آن است، در گذشته نیز چندین بار به تشویش افکار عمومی و برگزاری "محاکمه رسانه ای" متهم شده است. این شبکه تلویزیونی در پنج سال گذشته به طور مکرر آصف علی زرداری رئیس‌جمهور سابق پاکستان و حزب مردم را به فساد مالی متهم می کرد در حالی که هیچ یک از آنها توسط مراجع قضایی محاکمه و یا محکوم نشده بودند.

استفاده از روش "پرونده سازی و یا محاکمه رسانه ای" به سرعت شیوع پیدا کرده و شبکه های تلویزیونی و رسانه های رقیب نیز برای جلب بیننده و آگهی بیشتر این شیوه را به کار بسته اند.

در همین حال شبکه تلویزیونی جیو سعی کرده در برنامه های خود اداره اطلاعات ارتش پاکستان را محاکمه و محکوم کند. در مقابل برخی شبکه های تلویزیونی رقیب برای جلب بیننده بیشتر کانال تلویزیونی جیو را متهم کردند که به آلت دست قدرتهای خارجی بدل شده است.

 

گروههای مدافع ارتش پاکستان با برگزاری اجتماعات خیابانی حمایت خود را از ارتش نشان دادند

تا جایی که به اداره امنیت ارتش پاکستان برمی گردد این اولین باری نیست که این نهاد قدرتمند به حمله به روزنامه نگاران متهم شده است. از سال ۲۰۰۶ تاکنون این نهاد به طور مستقیم و یا غیرمستقیم به آزار، اعمال فشار، ربودن و حتی قتل روزنامه نگاران متهم شده است.

در پاکستان هیچ قانون و یا مرجع قدرت مشخصی برای کنترل عملکرد اداره اطلاعات ارتش وجود ندارد و این نهاد به مرور زمان کنترل تمامی جنبه های مربوط به امنیت کشور و حتی مباحث و واکنش های اجتماعی به این عرصه مهم را در انحصار خود گرفته است.

به اعتقاد بسیاری از صاحبنظران، رشد گروههای تندرو و مسلح و دسته های سیاسی وابسته به آنها که در مواقع مورد لزوم در عرصه های عمومی قدرت نمایی می کنند، همه محصول اقدامات خودسرانه اداره امنیت ارتش پاکستان هستند.

فعالان حقوق بشر در اعتراض به سوءقصد به جان حمید میر اجتماعاتی برگزار کردند

در سالهای دهه ۱۹۹۰ فرماندهان این نهاد امنیتی تمام مباحث سیاسی و اخبار کشور را که اساسا در روزنامه های اردو زبان منعکس می شد در کنترل خود داشتند. و امروز گفته می شود که همین کنترل را بر مطالب شبکه های تلویزیونی اعمال می کنند.

مجریان بسیاری از برنامه های تلویزیونی مهم در شبکه های مختلف در صحبت های خصوصی خود به وضوع می گویند که مقامات اداره امنیت ارتش پاکستان به اشکال مختلف در تعیین موضوعات و مباحث این برنامه ها دخالت دارند و از طریق روزنامه نگاران وابسته و یا افسران سابق ارتش سعی می کنند محصولات مهم رسانه ای را کنترل کنند.

نبردی سه جانبه

در سال ۲۰۰۷ به دنبال اعمال فشار قضات پاکستانی برای ابقای رییس دستگاه قضایی آن کشور که توسط پرویز مشرف رییس جمهور نظامی وقت برکنار شده بود، شکاف بزرگی بین اداره امنیت ارتش پاکستان و سایر مراکز قدرت در جناح محافظه کار آن کشور به وجود آمده است.

 

و حامیان ارتش پاکستان عکس حمید میر را می‌سوزانند

از آن زمان، بخش مهمی از این رویارویی ها روی صفحه تلویزیون اتفاق می افتد و بخش عمده ای از روزنامه نگاران علیه رییس نظامی دولت پاکستان موضع گیری می کردند. از آن زمان بر قدرت رسانه ها و به خصوص برنامه های تلویزیونی افزوده شده و این موسسات رسانه ای سعی کرده اند در مسائلی دخالت کنند که همیشه حوزه قدرت انحصاری اداره امنیت ارتش پاکستان بوده است.

برنامه ای که حامد میر مجری آن بود یکی از پربیننده ترین برنامه های سیاسی تلویزیونی پاکستان بود. در برنامه های او از عملکرد اداره امنیت ارتش در زمینه های مختلف انتقاد می شد و یا به اشکال مختلف موضوع محاکمه پرویز مشرف به جرم خیانت به منافع کشور مورد پوشش قرار می گرفت و این نشان می داد که آقای میر به شدت با قدرت نظامیان مخالف است.

اداره امنیت ارتش پاکستان با محاکمه پرویز مشرف مخالف است چون می داند که محاکمه او به وجهه نیروهای مسلح ضربه شدیدی خواهد زد.

با این حال، پاکستان به اقدامات خود برای محاکمه پرویز مشرف ادامه می دهد در حالی که رییس فعلی ستاد نیروهای مسلح پاکستان اخیرا اعلام کرده "به هر شکلی از حیثیت ارتش دفاع خواهد کرد."

سوءقصد به جان حامد میر در حقیقت فصل جدیدی از نبرد سه جانبه بین نظامیان، سیاستمداران و رسانه ها است.

نویسنده: الیاس خان- بی بی سی

آخرین خبرهاي منطقه و جهان

ما را دنبال کنید